Hạnh phúc một tang gia
Trích " Số đỏ"- Vũ Trọng Phụng

Giáo viên: Nguyễn Thị Hằng Nga
THPT Hoài Đức B
Mục đích yêu cầu
Giúp học sinh hiểu được hiện thực giả dối nhố nhăng của xã hội Thực dân nửa Phong kiến trước cách mạng Tháng tám.
Hiểu được ngòi bút trào phúng đặc sắc của Vũ Trọng Phụng
Câu hỏi: Phân tích sự độc đáo của tình huống truyện trong "Chữ người tử tù"
của Nguyễn Tuân?
Trả lời:
Đó là cuộc gặp gỡ giữa kẻ tử tù và viên quản ngục:
Kẻ tử tù Huấn Cao
+Có tài viết chữ thư pháp đẹp
+Là kẻ nổi loạn chống lại
triều đình

Viên quản ngục
+Say mê chữ thư pháp đẹp
+Là người quản tù đại diện cho
trật tự xã hội
? Vị trí xã hội, hai con người này hoàn toàn đối lập với nhau nhưng về văn hóa thẩm mỹ thì họ là tri kỷ của nhau.Từ tình huống độc đáo đó, tính cách nhân vật và chủ đề của truyện được bộc lộ rõ nét.
1. Vũ Trọng Phụng (1912 - 1939)
-Nguån gèc: Quê Hưng Yên nhưng sống chủ yếu ở phố Hàng Bạc – Hà Nội.
- Cu?c đời: ngắn ng?i, nghèo kh?, b?nh t?t
- Sự nghiệp v¨n ch­¬ng: đồ sộ, khả năng sáng tác dồi dào.
+Nổi tiếng ở hai lĩnh vực: Phóng sự và tiểu thuyết
("Ông vua phóng sự đất Bắc")

I. Tìm hiểu chung :
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
+Sáng tác của Vũ Trọng Phụng toát lên niềm căm phẫn xã
hội thối nát với phong cách nghệ thuật trào phúng độc đáo.
1. Vũ Trọng Phụng (1912 - 1939)
I. Tìm hiểu chung :
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
2. Tiểu thuyết "Số đỏ" (1936)
-Tác phẩm "ghê gớm làm vinh dự cho mọi nền văn xuôi" - (Nguyễn Khải)
- Thành tựu xuất sắc của văn xuôi Việt Nam hiện đại.
- Một tác phẩm "Vô tiền khoáng hậu" (NXB Văn học)
1. Vũ Trọng Phụng (1912 - 1939)
I. Tìm hiểu chung :
2. Tiểu thuyết "Số đỏ" (1936)
b. Thể loại :
Tiểu thuyết trào phúng
c. Tóm tắt:
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
Xuân tóc đỏ
Vô học
Vô lại
Tinh quái
Hạ lưu vỉa hè
Bà Phó Đoan
Giáo sư quần vợt
Ông Văn minh
& Âu hoá
Nhà cải cách xã hội
Cố Hồng
Cố Tổ
Doctor
Thi sĩ
Cố vấn báo Gõ mõ
Anh hùng cứu quốc
a. Xuất xứ :
Đăng ở Hà Nội báo
1. Vũ Trọng Phụng (1912 - 1939)
I. Tìm hiểu chung :
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
2. Tiểu thuyết "Số đỏ" (1936)
3. Đoạn trích:
a. Vị trí:
Chương XV ? Màn hài kịch đặc sắc nhất.
b. Bố cục:
Hai phần
"Ba ngày hôm sau. não nùng"
Còn lại
c. Khái niệm mâu thuẫn trào phúng:
Là mâu thuẫn tạo nên tiếng cười dựa trên sự đối lập tương phản giữa bản chất bên trong với những biểu hiện tình cảm bên ngoài.
I. Tìm hiểu chung :
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
II. Đọc hiểu văn bản :
Hạnh phúc của một tang gia
Hạnh phúc > < Tang gia
(Vui, sướng...)
?Mâu thuẫn trào phúng: nhà có người chết mà vui.
1. Nhan đề :
(đau, buồn...)
2. Hạnh phúc của một gia đình đại bất hiếu:
a. Hạnh phúc chung của cả gia đình:
"Ba hôm sau ông cụ già chết thật " ? Mong ước của con cháu đã thành sự thật.
"Cái chết kia đã làm cho nhiều người sung sướng lắm" ?Cả nhà đều vui.
 Đó là những tình cảm trái với luân thường đạo lý.
I. Tìm hiểu chung :
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
II. Đọc văn bản :
1. Nhan đề :
2. Hạnh phúc của một gia đình đại bất hiếu:
a. Hạnh phúc chung của cả gia đình:
*Cụ cố Hồng (Con trai trưởng)
b. Hạnh phúc của từng thành viên trong gia đình:
- Vui sướng : "Nhắm nghiền mắt mơ màng" đến cái lúc "cụ mặc đồ xô gai, lụ khụ chống gậy, vừa ho khạc vừa khóc mếu" để thiên hạ chỉ trỏ: "úi kìa, con giai nhớn đã già đến thế kia kìa!" ? Bố chết là cơ hội để thể hiện sự già cả của mình trước mặt thiên hạ
- Nói 1872 câu "Biêt rồi, khổ lắm, nói mãi!"
? Không chút tình thương? Bất hiếu
I. Tìm hiểu chung :
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
II. Đọc văn bản :
1. Nhan đề :
2. Hạnh phúc của một gia đình đại bất hiếu:
a. Hạnh phúc chung của cả gia đình:
*Cụ cố Hồng (Con trai trưởng)
b. Hạnh phúc của từng thành viên trong gia đình:
-Chồng:
*Vợ chồng Văn Minh(Cháu đích tôn):
+Sung sướng vì di chúc của ông nội "đi vào thời kỳ thực hành "
+Phân vân tìm Xuân để trả "cái ơn to"
+Mặt cứ "đăm đăm chiêu chiêu" rất hợp thời trang khi "tang gia bốirối".

? Hám lợi, lạnh nhạt ? Bất hiếu
-Vợ: "Sốt cả ruột" ?? Chờ đợi phút giây sung sướng được mặc đồ xô gai tân thời "lăng xê" mốt áo tang của tiệm Âu Hóa.
? Cơ hội quảng cáo, không chút buồn đau? Bất hiếu
I. Tìm hiểu chung :
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
II. Đọc văn bản :
1. Nhan đề :
2. Hạnh phúc của một gia đình đại bất hiếu:
a. Hạnh phúc chung của cả gia đình:
*Cụ cố Hồng (Con trai trưởng)
b. Hạnh phúc của từng thành viên trong gia đình:
*Vợ chồng Văn Minh(Cháu đích tôn):
 Vui vẻ, v« t©m  Bất hiếu
 Lẳng lơ, giả tạo  Bất hiếu
*Cậu Tú Tân(Cháu trai) – Chưa đỗ tú tài:
- “Điên người lên ” chờ đợi giây phút phát tang để chụp ảnh.
*Cô Tuyết (Cháu gái):
- Trên mặt “buồn lãng mạn đúng mốt một nhà có đám”  Không phải vì ông chết mà vì “ chưa thấy bạn giai đâu”.
- Đám ma là cơ hội cô được mặc bộ đồ “ Ngây thơ” để cho thiên hạ biết “ mình chưa mất cả chữ trinh”.
I. Tìm hiểu chung :
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
II. Đọc văn bản :
1. Nhan đề :
2. Hạnh phúc của một gia đình đại bất hiếu:
a. Hạnh phúc chung của cả gia đình:
*Cụ cố Hồng (Con trai trưởng)
b. Hạnh phúc của từng thành viên trong gia đình:
*Vợ chồng Văn Minh(Cháu đích tôn):
*Cậu Tú Tân(Cháu trai) – Chưa đỗ tú tài:
*Cô Tuyết (Cháu gái):
* Phán mọc sừng(Cháu rể):
-Vui sướng: được bố vợ chia thêm "vài nghìn đồng" vì "giá trị đôi sừng"
-Toan tính: một vụ làm ăn mới với Xuân
? Hám lợi, không xót thương? Bất hiếu
I. Tìm hiểu chung :
Trích `Số đỏ` - Vũ Trọng Phụng
II. Đọc văn bản :
1. Nhan đề :
2. Hạnh phúc của một gia đình đại bất hiếu:
Tiểu kết:
Cái chết của cụ cố Tổ ? niềm vui, hạnh phúc của cả gia đình ?một cảnh tượng trái hẳn với luân thường đạo lý?Tiếng cười trào phúng bật lên ?Gia đình đại bất hiếu?Xã hội thượng lưu suy đồi "chó đểu".


Tiết 45: Hạnh phúc một tang gia
trích " Số đỏ"- Vũ Trọng Phụng
3- Cảnh đám ma:
Đám ma được tổ chức theo cả lối Tây, Ta,Tàu: có kiệu bát cống, có lợn quay đi lọng, có cả lốc bôc xoẻng và kèn bú-dích...
Đám ma to như một đám rước, đi đến đâu thì ầm ĩ đến đấy...
Đám đi đến nửa đường thì Xuân xuất hiện cùng với 6 chiếc xe tay, có cả sư cụ chùa Bà Banh cố vấn của báo gõ mõ
Thật là một đám ma mẫu mực đủ " khiến cho người chết nằm trong quan tài cũng phải gật gù cái đầu"
-> Tô đậm sự giả dối cực điểm của cả lũ con cháu

Tiết 46: Hạnh phúc một tang gia
Trích " Số đỏ"- Vũ Trọng Phụng
4- H¹nh phóc cña nh÷ng ng­êi ®i ®­a ma
§¸m cã ®Õn mÊy tr¨m ng­êi ®i ®­a:
+ C¸c «ng b¹n cña cô Cè Hång ®i ®­a ®¸m ®Ó khoe c¸c lo¹i r©u ria vµ c¸c lo¹i huy ch­¬ng...
+ C¸c giai thanh g¸i lÞch b¹n cña «ng bµ v¨n Minh cña c« TuyÕt, c« Hoµng H«n, cËu Tó T©n... Hä ®i ®­a ma lµ ®Ó b×nh phÈm lÉn nhau, ®Ó chim nhau, ®Ó c­êi t×nh víi nhau....
-> Gi¶ dèi, ®Óu c¸ng ®Õn cùc ®iÓm
Tiết 46: Hạnh phuc một tang gia
Trích " Số đỏ"- Vũ Trọng Phụng
5- C¶nh h¹ huyÖt
Cô Cè Hång võa khãc mÕu, ho kh¹c, võa g¾t “ BiÕt råi khæ l¾m nãi m·i”
CËu Tó T©n b¾t bÎ mäi ng­êi ph¶i cói ®Çu thÕ nä, lau m¾t thÕ kia ®Ó cËu chôp ¶nh
B¹n bÌ cña c©u nh¶y c¶ lªn nh÷ng ng«i m¶ kh¸c ®Î chôp ¶nh cho khái gièng nhau
¤ng ph¸n mäc sõng khãc ®Õn oÆt c¶ ng­êi ®i... Nh­ng vÉn kÝn ®¸o giói vµo tay cña Xu©n tãc ®á tê giÊy 5 ®ång gÊp t­ thanh to¸n c¸i hîp ®ång qu¸i gë...
TiÕng khãc cña «ng rÊt kú l¹: Høt, høt , høt... Nh­ muèn hÊt nhanh c¸i th©y ma cña cô Cè Tæ xuèng må
-> C¸i ®Óu c¸ng, ®¹o ®øc gi¶ ®­îc ph¬i trÇn
Tiết 46: Hạnh phúc một tang gia
Trích " Số đỏ"- Vũ Trọng Phụng
6- NghÖ thuËt trµo phóng cña Vò Träng Phông
ThÓ hiÖn ë nhan ®Ò cña ch­¬ng “ H¹nh phóc mét tang gia”
ThÓ hiÖn ë c¸ch miªu t¶ rÊt cô thÓ, tØ mØ, víi giäng v¨n rÊt mØa mai...
C¸c c¶nh trong ch­¬ng nh­ c¶nh ®¸m ma, c¶nh h¹ huyÖt... Vµ ch©n dung nh÷ng ng­êi ®i ®­a ma ®­îc miªu t¶ ë nhiÒu gãc c¹nh tõ xa ®Õn gÇn, tõ kh¸i qu¸t ®Õn cô thÓ..
Tiết 46: Hạnh phúc của một tang gia
Trích " Số đỏ"- Vũ Trọng Phụng
III- Kết luận
Đoạn trích là bức tranh chân thực và sinh động về xã hôi Việt Nam trước Cách mạng Tháng Tám giả dối, đểu cáng đến cực điểm. Cái xã hội mà đồng tiền là thống soái chi phối mọi hành động và mọi mối quan hệ trong xã hôi.
Nghệ thuật trào phúng xuất sắc thể hiện ở nhiều phương diện đạt đến hiệu quả phản ánh hiên thực tối ưu
Chọn đáp án đúng:
Giá trị nội dung của phần trích giảng là:
Lũ con cháu bất hiếu
Đại gia đình bất hiếu
Xã hội thượng lưu suy đồi
Cả ba đáp án trên

2. Nghệ thuật trào phúng thể hiện trong phần trích giảng là:
Qua chân dung trào phúng, nhan đề trào phúng.
Qua tình huống trào phúng, giọng điệu trào phúng
Qua giọng điệu trào phúng, chân dung trào phúng, nhan đề trào phúng
Nắm được nội dung và nghệ thuật của phần trích giảng.
Chuẩn bị cho tiết học sau:
+Một đám ma gương mẫu
+Cảnh hạ huyệt.