I- T×m hiÓu chung
1- T¸c gi¶
-Ng« SÜ Liªn chña râ n¨m sinh n¨m mÊt
Ng­êi lµng Chóc Lý, huyÖn Ch­¬ng §øc
nay thuéc huyÖn Ch­¬ng MÜ Hµ Néi
¤ng ®ç TiÕn sÜ vµo n¨m 1442 d­íi triÒu
Lª Th¸i T«ng, ®­îc cö vµo viÖn Hµn L©m
¤ng gi÷ chøc H÷u thi lang bé lÔ,TriÒu liÖt ®¹i
Phu kiªm T­ NghiÖp Quèc Tö Gi¸m, Tu so¹n Quèc
Sö qu¸n
¤ng ®· v©ng lÖnh Lª Th¸nh T«ng biªn so¹n bé “ §¹i
ViÖt sö ký toµn th­”
2- Đại Việt sử ký toàn thư
Là bộ chính sử lớn của Việt Nam ở thời trung đại
Do Ngô Sĩ Liên biên soạn, hoàn tất năm 1479,
gồm 15 quyển, ghi chép lịch sử từ thời Hông Bàng cho
đến khi Lê Thái Tổ lên ngôi năm 1428
-Theo lời tựa của chính tác giả ở đầu tập sách thì " Đại Việt
sử ký toàn thư" được biên soạn dựa trên cơ sở sách
" Đại Việt sử ký" của Lê Văn Hưu ở thời Trần
và " Sử ký tục biên" của Phan Phu Tiên ở thời hậu Lê
Đại Việt sử ký toàn thư vừa có giá trị sử học, vừa có giá trị
văn học và thể hiện tinh thần dân tộc mạnh mẽ
II- Đọc - Hiểu văn bản
1- Bố cục: 3 phần
Phần 1: Kế sách giữ nước của Trần Quốc Tuấn
Phần 2: Tư chất và tính cách của Trần Quốc Tuấn
Phần 3: Long trung nghĩa của Trần Quốc Tuấn
Phần 4: Những công trạng mà Trần Quốc Tuấn để
lại cho đời
2- Chủ đề
Ca ngợi vị anh hùng dân tộc Trần
Quốc Tuấn ở nhân cách cao đẹp
Tài năng và đức độ sáng chói
3- Tìm hiểu chi tiết
3.1: Kế sáchgiữ nước của Trần Quốc Tuấn
Hỏi: Tại sao khi viết về TQT tác giả lại viết
Về lời trăng trối của ông trước lúc đi xa?
Đây là những lời vàng ngọc mà bậc Thánh
nhân nói với vua Trần về kế giữ nước
Tạo sức hấp dẫn trong lời kể khiến người đọc
phải chú ý tìm hiểu nhân vật là người
như thế nào
+ Nhắc lại những kinh nghiệm
lịch sử dùng kế đánh giặc
+ Mưu lược trong dụng binh
Xây dựng quân đội
-> Lời dặn dò chân thành tỉ mỉ không
chỉ thể hiện trí thông minh uyên bác
Mà còn thể hiện tầm nhìn xa rộng
Tấm lòng tận tuỵ với dân với nước
cho đến tận phỳt cuối của cuộc đời
Bút pháp lịch sử đã rất thành công
trong việc ghi chép theo trình
tự thời gian năm tháng
3.2 Tư chất và tính cách của Trần Quốc Tuấn
Khi mới sinh ra Trần Quốc Tuấn đã có tướng mạo khác người
Thái độ và việc làm trước lời di huấn của cha:
+ Ông không cho lời cha dạy là phải
+ Ông đã đặt quyền lợi của đất nước lên trên quyền lợi gia đình
Trong câu chuyện với Dã Tượng và Yết Kiêu, ông muốn
kiểm chứng một thái độ ứng xử. Ông đã cảm động đến phát
Khóc khi nghe lời giãi bày của người gia nô
Câu chuyện ông thử thách hai con trai và thái độ giận dữ của ông
Đối với Quốc Tảng đã khẳng định tấm lòng trung nghĩa của ông
Và sự nghiêm khắc khi giáo dục con.
- Thành công lớn nhất về nghệ thuật ở đoạn này là gì?
Tác dụng của lối kể này tập trung vào làm rõ tư tưởng của
người viết một cách giản dị, thuyết phục mà hấp dẫn không phải
chỉ bằng những lời nhận xét xuông mà bằng những bằng cứ về
cuộc đời nhân vật
3.3 / Đức độ của Trần Quốc Tuấn

Hỏi: Em hãy cho biết, đức độ của Trần Quốc Tuấn được thể
hiện như thế nào?

Tuy chức trọng quyền cao được vua tin dùng nhưng Trần
Quốc Tuấn lại là người khiêm tốn giản dị, luôn kính cẩn giữ
lễ vua tôi.
Ông không chỉ được những người dân Đất Việt khâm phục
Và kính yêu mà tài thao lược của ông còn khiến kẻ thù
kính sợ đến mức không dám gọi tên.
3.4/ Công lao của Trần Quốc Tuấn
Tiến cử được nhiều người tài trong sự nghiệp bình Nguyên
Và xây dựng triều Trần
Ông là chỗ dựa cho hai vua Trần lúc vận nước lâm nguy
Ông là tác giả của nhiều cuốn sách huấn luyện binh pháp
Khi ông mất được vua ban tước lớn

Em hãy cho biết hình ảnh công lao ông để lại cho đời sau là gì?

Hình ảnh Hưng Đạo Đại Vương đã được thần thánh hoá trong tâm
thức dân gian. Ông trở thành phúc thần- Đức Thánh Trần thiêng liêng
trong lòng người dân đất Việt

Em hãy nhận xét cách kể chuyện của tác giả ở đoạn này?

-Cách kể linh hoạt xen kẽ những chi tiết hành động của nhân vật
cùng lời bình sử của tác giả khiến câu chuyện lịch sử không bị
khô khan cứng nhắc
III- Kết luận

- Nghệ thuật kể chuyện hấp dẫn,
với những chi tiết chọn lọc và xúc động.

- Đoạn trích đã khắc hoạ đậm nét hình ảnh Trần Quốc Tuấn
một nhân cách vĩ đại, bất tử trong lòng dân tộc
IV- Luyện tập - củng cố
1- Từ những chi tiết trong đoạn trích em hãy thử tóm tắt lại
Câu chuyện về Trần Quốc Tuấn?
2- Sưu tầm những câu chuyện có liên quan đến Trần Quốc Tuấn
hoặc các bài thơ viết về ông từ các nguồn tài liệu mà em có thể
tra cứu được( Yêu cầu về nhà làm)

V- Dặn dò
- Tìm hiểu trước bài Thái sư Trần Thủ Độ